Đèn Nhà Xưởng

Đèn LED nhà xưởng là nhóm đèn dùng để chiếu sáng nhà máy, khu sản xuất, kho hàng, xưởng cơ khí, xưởng may, khu logistics và nhiều không gian công nghiệp khác.

Điểm quan trọng khi chọn đèn không phải chỉ là “bao nhiêu Watt”. Một hệ thống chiếu sáng phù hợp còn phụ thuộc vào chiều cao treo đèn, diện tích, mức độ rọi cần đạt, quang thông của đèn, góc chiếu, cách bố trí máy móc, môi trường bụi hoặc ẩm và tính chất công việc bên dưới.

Vì vậy, một nhà xưởng cao 8 m không thể mặc định dùng một mức công suất cố định. Hai mẫu đèn cùng 150W cũng có thể tạo ra lượng ánh sáng và độ rọi rất khác nhau nếu lumen, hiệu suất phát quang hoặc hệ thống quang học khác nhau.

Nếu anh/chị đang cần chọn mẫu đèn nhà xưởng, có thể gửi diện tích, chiều cao, hình ảnh hoặc bản vẽ mặt bằng và yêu cầu độ sáng qua Zalo 0942.045.868. Ledhome sẽ có đủ dữ liệu để tư vấn dòng đèn và báo giá phù hợp hơn.

Đèn LED nhà xưởng là gì?

Đèn LED nhà xưởng là thiết bị chiếu sáng sử dụng công nghệ LED và được lựa chọn cho các không gian sản xuất, kho vận hoặc công nghiệp.

Nhóm này thường bao gồm đèn Highbay dạng UFO, Highbay có chóa, Linear Highbay, Lowbay và một số dòng đèn chuyên dụng cho môi trường bụi, ẩm, nhiệt độ cao hoặc khu vực có yêu cầu đặc biệt.

Đèn nhà xưởng dùng để làm gì?

Mục tiêu chính của hệ thống đèn nhà xưởng là đưa đủ ánh sáng tới nơi người lao động cần quan sát và thao tác.

Ánh sáng có thể phục vụ nhiều công việc khác nhau như:

• đi lại trong kho;
• vận hành máy;
• gia công;
• đóng gói;
• lắp ráp;
• kiểm tra chất lượng;
• phân loại hàng hóa;
• quan sát màu sắc;
• bảo trì máy móc.

Mỗi công việc có yêu cầu chiếu sáng khác nhau. Vì vậy không nên dùng cùng một tiêu chí lựa chọn cho toàn bộ nhà máy.

Đèn nhà xưởng khác đèn LED thông thường như thế nào?

Không nên hiểu đơn giản rằng đèn nhà xưởng chỉ là đèn dân dụng có công suất lớn hơn.

Trong môi trường công nghiệp, đèn có thể phải treo cao, hoạt động nhiều giờ, tiếp xúc với bụi, hơi ẩm, nhiệt hoặc rung động. Việc bảo trì cũng khó hơn vì nhiều vị trí cần thang, giàn giáo hoặc xe nâng.

Do đó, trước khi chọn cần kiểm tra đúng model về quang thông, driver, IP, IK nếu cần, giới hạn nhiệt độ, phương án tản nhiệt, phụ kiện treo và khả năng bảo trì.

Nếu anh/chị đang tìm nhiều giải pháp hơn ngoài Highbay, có thể tham khảo nhóm đèn công nghiệp tại Ledhome.

Highbay và Lowbay là gì?

Highbay thường được sử dụng cho khu vực có khoảng cách từ đèn tới mặt làm việc lớn. Đèn cần đưa ánh sáng xuống phía dưới đủ hiệu quả và duy trì mức lux phù hợp.

Lowbay thường được cân nhắc cho không gian có chiều cao lắp thấp hơn. Khi đèn gần mặt làm việc hơn, hệ thống quang học và độ phủ sáng có thể cần khác Highbay.

Không nên dùng một con số chiều cao duy nhất để phân chia Highbay và Lowbay cho mọi sản phẩm. Cần xem dữ liệu quang học của đúng model và mặt bằng thực tế.

Các loại đèn LED nhà xưởng phổ biến

Đèn LED Highbay nhà xưởng

Đèn Highbay là nhóm phổ biến khi cần chiếu sáng nhà xưởng, kho hoặc khu sản xuất có trần tương đối cao.

Để chọn đúng Highbay, cần xem ít nhất:

• lumen;
• công suất;
• hiệu suất lm/W;
• góc chiếu;
• chiều cao treo;
• khoảng cách giữa các đèn;
• mức lux mục tiêu;
• IP và điều kiện môi trường.

Highbay dạng UFO

Highbay UFO có thân dạng tròn, cấu trúc tương đối gọn và thường được lắp theo kiểu treo.

Dòng này có thể phù hợp với những khu vực sản xuất hoặc kho có không gian mở. Tuy nhiên, hình dạng UFO không tự động có nghĩa là đèn phù hợp với mọi nhà xưởng.

Điều cần kiểm tra vẫn là lượng ánh sáng thực tế, phân bố ánh sáng và điều kiện lắp đặt của từng model.

Highbay có chóa

Một số đèn Highbay sử dụng chóa để kiểm soát hướng phát sáng.

Chóa có thể ảnh hưởng đến vùng phủ sáng và cách ánh sáng được đưa xuống mặt làm việc. Do đó khi thay chóa hoặc lựa chọn phụ kiện quang học khác, không nên mặc định kết quả lux sẽ giữ nguyên.

Đèn LED Linear Highbay dạng thanh

Linear Highbay có hình dạng dài hơn Highbay UFO.

Thiết kế này có thể hữu ích trong kho có lối đi dài, khu vực bố trí máy móc theo hàng hoặc dây chuyền sản xuất. Ánh sáng có thể được tổ chức theo chiều dài của khu vực cần chiếu.

Tuy nhiên, quyết định cuối cùng vẫn nên dựa trên dữ liệu phân bố ánh sáng của đèn và bố cục thực tế.

Đèn Lowbay cho nhà xưởng trần thấp

Với khu vực treo đèn thấp hơn, việc dùng Highbay có góc chiếu quá tập trung có thể tạo vùng sáng mạnh ngay dưới đèn nhưng thiếu sáng ở khoảng giữa.

Lowbay hoặc dòng có góc phủ phù hợp hơn có thể được cân nhắc trong trường hợp này.

Không nên chọn chỉ dựa trên chữ “Lowbay”. Hãy kiểm tra lumen, góc chiếu, chiều cao và khoảng cách bố trí.

Đèn nhà xưởng chống bụi, chống ẩm

Nhà xưởng nhiều bụi hoặc khu vực thường xuyên có hơi ẩm cần kiểm tra cấp bảo vệ IP của đúng model.

IP gồm các mức bảo vệ liên quan đến vật rắn, bụi và nước. Tuy nhiên, có IP trên thân đèn chưa đủ để khẳng định toàn bộ hệ thống lắp đặt phù hợp.

Đầu nối, dây điện, hộp nối và vị trí đi cáp cũng phải được xử lý đúng kỹ thuật.

Đèn nhà xưởng chống cháy nổ

Đèn chống cháy nổ là nhóm thiết bị chuyên dụng.

Không nên lấy một mẫu Highbay thông thường rồi sử dụng thay thế chỉ vì có cùng công suất hoặc cùng IP.

Khi công trình có khu vực được phân loại nguy hiểm, cần đối chiếu đúng model, marking, chứng nhận, vùng sử dụng, nhóm môi trường, nhiệt độ và hướng dẫn lắp đặt.

Đèn nhà xưởng cho môi trường nhiệt độ cao

Nhiệt độ môi trường ảnh hưởng tới chip LED, driver và khả năng tản nhiệt.

Một bộ đèn hoạt động bình thường trong kho thông thường chưa chắc phù hợp với khu vực gần lò, mái tôn rất nóng hoặc dây chuyền sinh nhiệt lớn.

Cần xem dải nhiệt độ vận hành do nhà sản xuất công bố cho đúng model trước khi lựa chọn.

Phân loại đèn nhà xưởng theo công suất

Người mua thường tìm đèn nhà xưởng theo Watt vì đây là thông số dễ nhìn thấy nhất. Tuy nhiên, Watt chỉ cho biết mức công suất điện của bộ đèn.

Các mức như 50W, 100W, 150W, 200W hoặc 250W chỉ nên được xem là bước đầu để lọc sản phẩm.

Đèn nhà xưởng 50W

Nếu một model có phiên bản 50W, cần tiếp tục kiểm tra lumen, hiệu suất và góc chiếu.

Không thể kết luận đèn 50W phù hợp bao nhiêu mét vuông nếu chưa biết các dữ liệu này.

Đèn nhà xưởng 100W

Đèn Highbay 100W là cụm tìm kiếm phổ biến, nhưng hai mẫu 100W chưa chắc tạo cùng lượng ánh sáng.

Khi so sánh, hãy đặt lumen và hệ thống quang học cạnh công suất.

Đèn nhà xưởng 150W

Tương tự, không nên mặc định đèn nhà xưởng 150W dành cho một chiều cao trần cố định.

Khoảng cách treo, góc chiếu và mức lux yêu cầu có thể làm thay đổi số lượng đèn cần dùng.

Đèn nhà xưởng 200W

Ở công suất cao hơn, vấn đề tản nhiệt, driver và phân bố ánh sáng càng cần được kiểm tra kỹ.

Nếu treo đèn không đúng vị trí, tăng Watt không đảm bảo hệ thống sẽ có độ đồng đều tốt.

Đèn nhà xưởng 250W và công suất lớn

Đèn công suất lớn có thể được cân nhắc cho những khu vực cần lượng ánh sáng lớn, nhưng không nên hiểu rằng công suất càng lớn luôn càng tốt.

Hệ thống quá sáng ở một số vị trí nhưng thiếu sáng ở vị trí khác vẫn là một thiết kế chưa phù hợp.

Không nên chọn đèn chỉ dựa vào Watt

Công suất W là gì?

Watt thể hiện lượng công suất điện mà thiết bị sử dụng trong điều kiện công bố.

Watt không trực tiếp cho biết mặt sàn hoặc mặt làm việc nhận được bao nhiêu ánh sáng.

Quang thông lumen quan trọng như thế nào?

Lumen cho biết lượng ánh sáng phát ra từ nguồn hoặc bộ đèn theo cách công bố của nhà sản xuất.

Khi hai sản phẩm cùng công suất nhưng lumen khác nhau, lượng ánh sáng tạo ra cũng khác.

Hiệu suất phát quang lm/W

Hiệu suất phát quang cho biết lượng lumen tạo ra trên mỗi Watt công suất.

Đây là chỉ số hữu ích khi so sánh hiệu quả chuyển đổi điện năng thành ánh sáng, nhưng không thể dùng riêng lẻ để đánh giá toàn bộ chất lượng một bộ đèn.

Vì sao cùng 150W nhưng độ sáng có thể khác nhau?

Bởi vì kết quả còn phụ thuộc vào:

• hiệu suất chip và toàn bộ bộ đèn;
• driver;
• tổn hao quang học;
• thấu kính hoặc chóa;
• nhiệt độ vận hành;
• góc chiếu;
• cách đo và điều kiện công bố.

Do đó, hỏi “150W có đủ sáng không?” vẫn chưa đủ dữ liệu để trả lời.

Cấu tạo đèn LED nhà xưởng

Cấu tạo chính xác thay đổi theo từng sản phẩm. Phần dưới đây giải thích các bộ phận thường cần quan tâm khi so sánh đèn.

Chip LED

Chip LED là bộ phận tạo ra ánh sáng.

Vai trò của chip LED

Chip ảnh hưởng tới khả năng phát sáng, nhưng tên thương hiệu chip không phải yếu tố duy nhất quyết định chất lượng bộ đèn.

Cần xem cả điều kiện vận hành, dòng điện, nhiệt độ và cách chip được tích hợp vào sản phẩm.

Hiệu suất phát quang

Hiệu suất càng cao thì cùng một lượng điện có thể tạo ra lượng quang thông lớn hơn.

Tuy nhiên, khi so sánh phải dùng dữ liệu của toàn bộ bộ đèn, không nên lấy thông số lý thuyết của chip để thay cho hiệu suất thực tế của sản phẩm.

Khả năng duy trì quang thông

LED có thể giảm lượng ánh sáng theo thời gian.

Nếu dự án yêu cầu đánh giá tuổi thọ hoặc suy giảm quang thông, cần lấy dữ liệu từ tài liệu kỹ thuật của đúng model.

Driver LED

Driver là bộ phận cấp và kiểm soát nguồn điện phù hợp cho hệ LED.

Driver ảnh hưởng gì đến độ ổn định của đèn?

Driver liên quan tới cách đèn hoạt động với nguồn điện.

Đối với nhà xưởng, nên kiểm tra điện áp đầu vào, PF, khả năng chống xung, dimming và điều kiện nhiệt độ nếu các thông tin này có ý nghĩa với dự án.

Driver liền và driver rời

Tùy thiết kế, driver có thể được bố trí bên trong thân hoặc thành bộ phận riêng.

Không thể nói một kiểu luôn tốt hơn kiểu còn lại. Cần xem thiết kế tổng thể, khả năng tản nhiệt và phương án bảo trì.

Bộ phận tản nhiệt

LED và driver sinh nhiệt khi hoạt động.

Vì sao tản nhiệt đặc biệt quan trọng với nhà xưởng?

Nhiều hệ thống đèn nhà xưởng phải vận hành trong thời gian dài và đặt gần mái, nơi nhiệt độ có thể cao.

Khả năng kiểm soát nhiệt vì vậy cần được xem cùng với giới hạn nhiệt độ vận hành của sản phẩm.

Tản nhiệt nhôm đúc và các thiết kế phổ biến

Không nên suy ra vật liệu hoặc chất lượng tản nhiệt chỉ bằng hình ảnh.

Nếu vật liệu là yếu tố quan trọng với dự án, cần xác nhận theo catalogue hoặc tài liệu kỹ thuật của đúng model.

Chóa đèn hoặc thấu kính

Chóa và thấu kính giúp kiểm soát cách ánh sáng phân bố.

Góc chiếu hẹp

Góc hẹp có thể giúp tập trung ánh sáng hơn ở khoảng cách lớn, nhưng vùng phủ thường nhỏ hơn.

Nếu bố trí khoảng cách giữa các đèn quá xa, hệ thống có thể xuất hiện vùng tối.

Góc chiếu rộng

Góc rộng giúp mở rộng vùng phủ nhưng khi treo quá cao, một phần ánh sáng có thể phân tán ngoài khu vực cần sử dụng.

Vì vậy góc chiếu cần được chọn cùng chiều cao và khoảng cách đèn.

Vỏ đèn và khả năng bảo vệ IP/IK

IP liên quan tới khả năng bảo vệ trước vật rắn, bụi và nước.

IK liên quan tới khả năng chịu tác động cơ học theo cấp công bố.

Không nên tự gán IP65, IP66 hoặc IK08 cho một sản phẩm nếu tài liệu model chưa xác nhận.

Thông số quan trọng khi chọn đèn nhà xưởng

Công suất – W

Dùng để biết mức tiêu thụ điện của đèn, nhưng không cho biết trực tiếp độ sáng trên mặt làm việc.

Quang thông – lumen

Cho biết lượng ánh sáng đèn tạo ra.

Đây là dữ liệu cần thiết khi tính sơ bộ số lượng đèn.

Hiệu suất phát quang – lm/W

Cho biết hiệu quả phát sáng theo công suất.

Nên so sánh trên dữ liệu bộ đèn hoàn chỉnh.

Độ rọi – lux

Lux cho biết lượng ánh sáng nhận được trên một bề mặt.

Đây là chỉ số rất quan trọng vì người lao động làm việc trên mặt bàn, máy, dây chuyền hoặc sàn chứ không làm việc trực tiếp ở vị trí của bóng đèn.

Góc chiếu

Góc chiếu quyết định cách ánh sáng lan ra.

Cùng lumen nhưng góc khác nhau có thể tạo kết quả lux rất khác.

Nhiệt độ màu – CCT

CCT được tính bằng Kelvin và mô tả sắc thái màu của ánh sáng.

Việc lựa chọn CCT cần dựa vào mục đích sử dụng và yêu cầu của công việc thay vì chỉ dựa trên sở thích.

Chỉ số hoàn màu – CRI

CRI liên quan tới khả năng thể hiện màu sắc của vật dưới ánh sáng.

Những công việc cần phân biệt màu hoặc kiểm tra bề mặt có thể cần yêu cầu CRI khác khu vực kho thông thường.

Hệ số công suất – PF

PF là một thông số điện quan trọng khi thiết kế hệ thống.

Nếu dự án yêu cầu kiểm soát PF, phải đối chiếu tài liệu kỹ thuật của model chứ không nên mặc định.

Chỉ số chống bụi nước – IP

Nhà xưởng khô, kho lạnh, khu vực rửa thường xuyên và xưởng nhiều bụi không có cùng điều kiện môi trường.

Chọn IP cần dựa vào điều kiện sử dụng cụ thể.

Chỉ số chống va đập – IK

IK đáng quan tâm ở vị trí có nguy cơ va đập cơ học.

Có cần IK08 hay mức nào khác phải dựa vào yêu cầu của công trình và chứng nhận của sản phẩm.

Tuổi thọ và suy giảm quang thông

Không nên đưa một số giờ tuổi thọ chung cho tất cả đèn LED.

Cần sử dụng đúng dữ liệu hãng công bố cho model đang bán.

Khả năng chống nhấp nháy – Flicker

Nếu nhà xưởng có camera, quay video hoặc máy móc chuyển động nhanh, đặc tính flicker có thể trở nên quan trọng hơn.

Không nên ghi “flicker-free” hoặc “không nhấp nháy” nếu nhà sản xuất không cung cấp dữ liệu phù hợp.

Khả năng chống sét lan truyền

Môi trường công nghiệp có thể có yêu cầu về bảo vệ trước xung điện.

Mức chống xung của bộ đèn phải được lấy từ tài liệu của model.

Điều khiển Dimming hoặc cảm biến

Một số hệ thống có thể kết hợp dimming, cảm biến chuyển động hoặc cảm biến ánh sáng để điều khiển linh hoạt hơn.

Chỉ nên triển khai khi đèn, driver và hệ thống điều khiển tương thích với nhau.

Cách chọn đèn nhà xưởng phù hợp

Cách chọn tốt hơn là bắt đầu từ điều kiện công trình rồi mới chọn sản phẩm.

Chọn theo chiều cao trần

Nhà xưởng trần thấp

Cần chú ý vùng phủ và độ đồng đều.

Đèn quá tập trung có thể tạo điểm sáng mạnh ngay phía dưới.

Nhà xưởng trần trung bình

Có thể cân nhắc nhiều kiểu Highbay hoặc Lowbay tùy mặt bằng.

Không nên quyết định chỉ dựa trên công suất.

Nhà xưởng trần cao

Khi khoảng cách từ đèn tới mặt làm việc tăng, hệ thống quang học trở nên quan trọng.

Cần xem lumen, góc chiếu và dữ liệu IES nếu có.

Chọn theo diện tích nhà xưởng

Diện tích càng lớn thường càng cần nhiều tổng quang thông, nhưng diện tích không phải dữ liệu duy nhất.

Hai xưởng cùng 500 m² có thể cần hệ thống hoàn toàn khác nhau nếu chiều cao, máy móc và công việc khác nhau.

Chọn theo độ rọi Lux cần thiết

TCVN 7114-1:2008 hiện được VSQI ghi nhận còn hiệu lực và quy định yêu cầu chiếu sáng nơi làm việc trong nhà. QCVN 22:2016/BYT về mức cho phép chiếu sáng nơi làm việc cũng hiện được ghi nhận còn hiệu lực.

Điểm quan trọng là mức lux được xác định theo loại khu vực và công việc, không phải theo một con số chung cho toàn bộ nhà xưởng.

Kho chứa hàng

Theo bảng yêu cầu trong TCVN 7114-1:2008, nhà kho và kho lạnh có mức độ rọi duy trì 100 lux, kèm ghi chú 200 lux nếu làm việc thường xuyên. QCVN 22:2016/BYT cũng quy định các mức riêng cho kho, khu đóng gói, giá để hàng và khu kiểm tra.

Không nên lấy các số này áp cho mọi kho mà không xem đúng loại công việc.

Khu vực sản xuất

Mức lux thay đổi theo ngành và mức độ chi tiết của thao tác.

Các hoạt động chỉ vận hành máy đơn giản có thể có yêu cầu khác hẳn gia công chính xác hoặc kiểm tra chất lượng.

Khu vực lắp ráp

Lắp ráp chi tiết lớn và lắp ráp các chi tiết nhỏ không nên được coi là cùng một loại công việc.

Khi chi tiết càng nhỏ, nhu cầu nhìn rõ thường càng cao và cần kiểm tra đúng bảng áp dụng.

Khu vực kiểm tra chất lượng

QC, kiểm tra bề mặt hoặc kiểm tra kích thước có thể có yêu cầu ánh sáng cao hơn khu vực di chuyển hoặc lưu kho.

Ngoài lux, một số công việc còn phải xem CRI và kiểm soát chói.

Chọn theo môi trường làm việc

Nhà xưởng nhiều bụi

Kiểm tra IP, khả năng vệ sinh và vị trí bụi có thể tích tụ.

Đừng chỉ nhìn vào Watt.

Nhà xưởng có độ ẩm cao

Ngoài IP của thân đèn cần chú ý đầu nối, dây điện và hộp nối.

Một hệ thống chỉ thực sự phù hợp khi toàn bộ cách lắp đáp ứng môi trường.

Nhà xưởng nhiệt độ cao

Kiểm tra dải nhiệt độ môi trường mà model cho phép.

Không nên suy đoán từ kích thước bộ tản nhiệt.

Nhà xưởng có dầu hoặc hóa chất

IP cao không đồng nghĩa với khả năng chịu mọi loại dầu hoặc hóa chất.

Cần kiểm tra vật liệu thân, lớp phủ, gioăng và tài liệu của nhà sản xuất.

Môi trường có yêu cầu phòng chống cháy nổ

Phải lựa chọn thiết bị theo phân loại khu vực nguy hiểm và yêu cầu của dự án.

Highbay thông thường không thể được coi là đèn chống cháy nổ nếu không có dữ liệu và chứng nhận tương ứng.

Chọn theo đặc thù ngành nghề

Xưởng cơ khí

Có thể cần ánh sáng cho máy, bàn gia công, khu đo kiểm và lối đi.

Không nhất thiết toàn xưởng dùng cùng một mức lux.

Xưởng may

Cần chú ý mặt làm việc nơi người lao động quan sát vải, đường may và màu sắc.

CRI và chất lượng ánh sáng có thể quan trọng hơn khu kho phụ trợ.

Xưởng gỗ

Ngoài ánh sáng cần đánh giá môi trường bụi và yêu cầu an toàn của từng khu vực.

Kho logistics

Kho có kệ cao cần chú ý cả ánh sáng trong lối đi và mặt đứng của kệ.

Linear Highbay có thể được cân nhắc, nhưng phải kiểm tra quang học thực tế.

Nhà máy thực phẩm

Cần xem điều kiện vệ sinh, độ ẩm, tần suất rửa và yêu cầu riêng của khu sản xuất.

Nhà máy điện tử

Những vị trí lắp ráp hoặc kiểm tra chi tiết nhỏ có thể cần mức độ rọi và CRI cao hơn khu kho.

Kho lạnh

Cần kiểm tra nhiệt độ vận hành, driver, vật liệu, gioăng và hiện tượng ngưng tụ.

Nhà xưởng cần độ sáng bao nhiêu Lux?

Không có một mức lux duy nhất phù hợp cho mọi nhà xưởng.

Một nhà máy có thể cùng lúc có kho, dây chuyền sản xuất, phòng QC, khu đóng gói và lối đi. Mỗi khu vực có thể cần mức chiếu sáng khác nhau.

Lux là gì?

Một lux tương ứng với một lumen phân bố trên một mét vuông bề mặt theo định nghĩa cơ bản.

Trong thực tế thiết kế, điều cần quan tâm là lux tại mặt làm việc cần kiểm tra.

Vì sao mỗi khu vực sản xuất cần mức Lux khác nhau?

Người đi lại trong kho không cần quan sát chi tiết giống người kiểm tra linh kiện.

Công việc càng cần nhìn chi tiết, nhận biết màu hoặc phát hiện lỗi nhỏ thì yêu cầu chiếu sáng thường càng nghiêm ngặt.

Tiêu chuẩn chiếu sáng nhà xưởng tại Việt Nam

QCVN 22:2016/BYT

Đây là Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về chiếu sáng – mức cho phép chiếu sáng nơi làm việc và hiện được VSQI ghi nhận còn hiệu lực.

Khi thiết kế công trình thực tế, cần xác định đúng loại hoạt động trong bảng quy định thay vì lấy một giá trị trung bình trên Internet.

TCVN 7114-1:2008

TCVN 7114-1:2008 về chiếu sáng nơi làm việc trong nhà hiện được hệ thống của Viện Tiêu chuẩn Chất lượng Việt Nam ghi nhận ở trạng thái còn hiệu lực.

Tiêu chuẩn đưa ra các yêu cầu liên quan tới độ rọi, hạn chế chói và chất lượng màu cho nhiều khu vực và hoạt động.

Khi nào cần thiết kế bằng phần mềm và file IES?

Với nhà xưởng lớn, trần cao, kho kệ, bố trí máy phức tạp hoặc dự án có yêu cầu nghiệm thu lux, nên sử dụng dữ liệu quang học của đúng model để mô phỏng.

File IES mô tả cách bộ đèn phân bố cường độ sáng theo các hướng.

DIALux hoặc phần mềm tương tự có thể sử dụng dữ liệu này để kiểm tra kết quả bố trí trước khi thi công.

Cách tính số lượng đèn LED cho nhà xưởng

Những thông tin cần có trước khi tính

Tối thiểu nên thu thập:

• chiều dài và chiều rộng;
• diện tích;
• chiều cao trần;
• chiều cao treo thực tế;
• cao độ mặt làm việc;
• mức lux mục tiêu;
• lumen của đúng model;
• góc và phân bố ánh sáng;
• bố trí máy móc hoặc kệ hàng;
• hệ số sử dụng;
• hệ số duy trì ánh sáng.

Công thức tính số lượng đèn sơ bộ

Một cách ước tính theo phương pháp quang thông có thể biểu diễn:

N ≈ (E × A) / (Φ × UF × MF)

Trong đó:

N là số lượng đèn sơ bộ.
E là độ rọi mục tiêu.
A là diện tích.
Φ là quang thông của một bộ đèn.
UF là hệ số sử dụng.
MF là hệ số duy trì.

Công thức này hữu ích để ước lượng ban đầu nhưng không cho biết chi tiết vị trí nào quá sáng hoặc quá tối.

Ví dụ nhà xưởng thực tế

Giả sử nhà xưởng rộng 500 m² và muốn kiểm tra một phương án 300 lux.

Chỉ biết 500 m² và 300 lux vẫn chưa đủ để kết luận cần bao nhiêu đèn. Cần thêm quang thông của model, UF, MF, chiều cao treo và phân bố ánh sáng.

Do đó câu hỏi “500 m² cần bao nhiêu đèn 150W?” không nên trả lời bằng một con số cố định.

Vì sao không nên tính số lượng chỉ bằng m²/W?

Watt đo công suất điện.

Lux là lượng ánh sáng thực tế tại bề mặt.

Hai đại lượng này không thể thay thế trực tiếp cho nhau.

Khi nào cần mô phỏng DIALux/IES?

Nên cân nhắc mô phỏng khi:

• mặt bằng lớn;
• trần cao;
• có nhiều kệ hoặc máy móc;
• cần kiểm tra độ đồng đều;
• có yêu cầu nghiệm thu;
• phải so sánh nhiều phương án;
• cần kiểm soát vùng tối hoặc chói.

Anh/chị có thể gửi mặt bằng, chiều cao và nhu cầu độ sáng qua Zalo 0942.045.868 để Ledhome có cơ sở tư vấn phương án phù hợp trước khi báo giá.

Cách bố trí đèn nhà xưởng

Khoảng cách giữa các đèn

Khoảng cách không nên lấy cố định theo một công thức áp dụng cho mọi Highbay.

Đèn góc hẹp và đèn góc rộng cần cách bố trí khác nhau.

Khoảng cách từ đèn đến tường

Nếu hàng đèn đầu tiên cách tường quá xa, khu vực sát tường có thể thiếu sáng.

Nếu quá gần, ánh sáng có thể bị tập trung không cần thiết.

Chiều cao treo đèn

Chiều cao treo ảnh hưởng trực tiếp tới kích thước vùng phủ và mức lux.

Đây là lý do phải phân biệt chiều cao trần với chiều cao treo thực tế.

Bố trí đèn theo dây chuyền sản xuất

Đèn nên được đặt dựa trên vị trí thao tác thay vì chỉ chia đều theo hình học mặt bằng.

Máy móc lớn có thể che ánh sáng và tạo bóng tại nơi người lao động cần quan sát.

Bố trí đèn cho kho có kệ cao

Cần kiểm tra lối đi giữa các kệ và ánh sáng trên mặt đứng.

Một hệ thống sáng mạnh trên nóc kệ nhưng tối phía dưới chưa chắc đáp ứng nhu cầu sử dụng.

Hạn chế vùng tối và độ sáng không đồng đều

Độ đồng đều cần được xem cùng độ rọi trung bình.

Tăng công suất đèn nhưng giữ khoảng cách bố trí không phù hợp có thể làm chênh lệch sáng tối lớn hơn.

Hạn chế chói mắt tại vị trí làm việc

Chói phụ thuộc nhiều yếu tố như độ sáng của nguồn, góc nhìn, vị trí treo và không gian.

Không nên tuyên bố một mẫu đèn “không chói” chỉ dựa trên hình dạng sản phẩm.

Đèn Highbay UFO và Linear Highbay khác nhau như thế nào?

Tiêu chí	Highbay UFO	Linear Highbay
Hình dạng	Thường dạng tròn, gọn	Dạng dài
Phân bố ánh sáng	Phụ thuộc thấu kính/chóa của model	Có thể tổ chức theo chiều dài tốt hơn ở một số thiết kế
Khu vực cân nhắc	Không gian mở, nhà xưởng, kho	Kho kệ, dây chuyền, khu vực dạng tuyến
Cách lựa chọn	Theo lumen, góc chiếu, chiều cao, IES	Theo lumen, phân bố tuyến, bố cục và IES
Kết luận	Không mặc định phù hợp mọi xưởng	Không mặc định tốt hơn UFO

Nhà xưởng nào nên dùng UFO?

UFO có thể được cân nhắc ở khu vực mở và cần bố trí các điểm đèn độc lập.

Cần kiểm tra model cụ thể trước khi lựa chọn.

Nhà xưởng nào nên dùng Linear Highbay?

Linear Highbay đáng cân nhắc khi không gian có định hướng rõ như dãy kệ hoặc dây chuyền.

Tuy nhiên, thiết kế dạng dài không đảm bảo tự động loại bỏ vùng tối.

Đèn Highbay và Lowbay khác nhau ở đâu?

Tiêu chí	Highbay	Lowbay
Chiều cao	Thường cho khoảng treo cao hơn	Thường cho khoảng treo thấp hơn
Phân bố sáng	Cần đưa ánh sáng xuống xa	Thường cần phủ rộng ở khoảng cách gần
Công suất	Không có mức cố định	Không có mức cố định
Góc chiếu	Chọn theo độ cao và bố trí	Chọn theo độ phủ và khoảng cách
Ứng dụng	Xưởng, kho trần cao	Xưởng thấp, khu phụ trợ

Không nên hỏi “từ bao nhiêu mét bắt buộc dùng Highbay” mà bỏ qua dữ liệu quang học.

Chiều cao chỉ là một trong nhiều biến số.

Ứng dụng của đèn LED nhà xưởng

Đèn nhà xưởng có thể được sử dụng trong nhiều loại công trình, nhưng mỗi ứng dụng cần đánh giá điều kiện riêng.

Chiếu sáng nhà máy sản xuất

Cần xác định từng khu chức năng thay vì dùng một hệ thống giống nhau cho cả nhà máy.

Chiếu sáng xưởng cơ khí

Quan tâm vị trí máy, khu gia công, bàn kiểm tra và nguy cơ bụi hoặc dầu.

Chiếu sáng xưởng may

Nên chú ý độ rọi tại bàn làm việc, khả năng nhận biết màu và bóng đổ.

Chiếu sáng xưởng gỗ

Ngoài lux cần xem môi trường bụi và các yêu cầu an toàn liên quan.

Chiếu sáng kho hàng và logistics

Cần phân biệt khu lưu trữ, khu bốc xếp, lối đi và khu đóng gói.

Chiếu sáng nhà máy thực phẩm

Cần kiểm tra môi trường vệ sinh, độ ẩm và điều kiện làm sạch.

Chiếu sáng nhà máy điện tử

Những công việc chi tiết có thể cần yêu cầu chiếu sáng cao hơn khu sản xuất thông thường.

Chiếu sáng kho lạnh

Nhiệt độ thấp và ngưng tụ là hai yếu tố cần kiểm tra trên sản phẩm.

Chiếu sáng gara và khu vực kỹ thuật

Cần nhìn rõ thiết bị, vị trí thao tác và lối di chuyển.

Vì sao nên sử dụng đèn LED cho nhà xưởng?

LED có thể mang lại nhiều lợi ích khi được chọn và thiết kế đúng.

Hiệu suất chiếu sáng

Đèn LED hiện có nhiều mức hiệu suất phát quang khác nhau.

Nên so sánh lm/W của đúng model thay vì chỉ nhìn Watt.

Khả năng giảm điện năng tiêu thụ

Khi thay hệ thống cũ bằng LED, mức tiết kiệm thực tế phụ thuộc công suất hệ thống mới, thời gian sử dụng và cách điều khiển.

Không nên cam kết một tỷ lệ tiết kiệm cố định nếu chưa tính trên dự án.

Phù hợp vận hành trong thời gian dài

Khả năng vận hành phải được đánh giá theo nhiệt độ, driver và thiết kế của model.

Không nên dùng cụm “chạy 24/7” như một cam kết nếu nhà sản xuất không công bố điều kiện tương ứng.

Giảm tần suất bảo trì

LED có thể giúp giảm nhu cầu thay nguồn sáng so với một số công nghệ cũ, nhưng tuổi thọ thực tế vẫn chịu ảnh hưởng bởi nhiệt, nguồn điện và môi trường.

Khởi động sáng nhanh

LED thường đạt ánh sáng sử dụng nhanh sau khi bật, thuận tiện cho những hệ thống cần đóng mở theo khu vực.

Có thể kết hợp hệ thống điều khiển

Nếu driver hỗ trợ, hệ thống có thể kết hợp dimming hoặc cảm biến.

Phải kiểm tra giao thức và khả năng tương thích trước khi đặt hàng.

Nâng cấp đèn cao áp cũ sang đèn LED nhà xưởng

Nhiều nhà máy tìm đèn LED để thay hệ thống Metal Halide hoặc Sodium cũ.

Sai lầm phổ biến là quy đổi theo Watt trực tiếp.

Đèn LED và Metal Halide khác nhau như thế nào?

Công nghệ tạo sáng và đặc tính vận hành khác nhau.

Do đó, một bộ đèn LED công suất thấp hơn không có nghĩa chắc chắn thay được một bóng Metal Halide công suất cao hơn.

Đèn LED và Sodium khác nhau như thế nào?

Ngoài hiệu suất, cần xem màu ánh sáng, CRI, lumen và phân bố ánh sáng.

Mục tiêu cuối cùng vẫn là đáp ứng yêu cầu tại mặt làm việc.

Không nên quy đổi Watt sang Watt trực tiếp

Ví dụ, không nên đưa ra quy tắc chung rằng Metal Halide 400W luôn được thay bằng một mức Watt LED cố định.

Hãy đo hoặc xác định mức lux cần đạt rồi chọn bộ đèn mới.

Nên quy đổi dựa trên lumen và Lux thực tế

Quy trình hợp lý hơn là:

1. khảo sát hệ thống hiện tại;
2. xác định mức lux mục tiêu;
3. lấy dữ liệu lumen và quang học của đèn mới;
4. bố trí sơ bộ;
5. mô phỏng hoặc đo kiểm;
6. điều chỉnh trước khi triển khai toàn bộ.

Cách đánh giá thời gian hoàn vốn

Có thể so sánh:

• tổng công suất hệ thống cũ;
• tổng công suất LED mới;
• số giờ vận hành;
• giá điện áp dụng;
• chi phí đầu tư;
• chi phí bảo trì;
• chi phí thiết bị nâng khi thay đèn.

Không nên đánh giá hoàn vốn chỉ bằng chênh lệch Watt trên một bóng.

Hướng dẫn lắp đặt đèn LED nhà xưởng

Kiểm tra kết cấu và vị trí treo

Điểm treo phải đủ khả năng chịu tải của bộ đèn và phụ kiện.

Không nên tự suy ra loại móc hoặc tải trọng nếu chưa có hướng dẫn của sản phẩm.

Các phương án lắp đặt

Treo móc, xích hoặc cáp

Chỉ sử dụng phương án phù hợp với thiết kế của đúng model và kết cấu công trình.

Gắn trần

Một số sản phẩm có thể hỗ trợ lắp trực tiếp, nhưng cần kiểm tra hướng dẫn của hãng.

Gắn bằng tay đỡ

Nếu bộ đèn có bracket hoặc phụ kiện tương thích, có thể sử dụng theo thiết kế.

Không tự chế phụ kiện nếu chưa đánh giá tải trọng và an toàn.

Đấu nối nguồn điện

Nguồn điện phải phù hợp điện áp đầu vào của driver.

Cần ngắt nguồn trước khi thao tác và tuân thủ yêu cầu an toàn điện của công trình.

Kiểm tra tiếp địa và thiết bị bảo vệ

Yêu cầu tiếp địa và bảo vệ phụ thuộc hệ thống điện, cấu tạo đèn và thiết kế công trình.

Nên được kỹ thuật viên có chuyên môn thực hiện.

Kiểm tra vùng sáng sau lắp đặt

Sau khi hoàn tất, nên đo lux tại các vị trí cần làm việc.

Nếu kết quả không đúng thiết kế, cần kiểm tra góc chiếu, cao độ và khoảng cách đèn trước khi chỉ đơn giản tăng công suất.

Bảo trì hệ thống đèn nhà xưởng

Bao lâu nên kiểm tra đèn?

Không có một chu kỳ cố định phù hợp với mọi môi trường.

Xưởng nhiều bụi hoặc hoạt động liên tục có thể cần kiểm tra thường xuyên hơn kho sạch.

Vệ sinh bụi trên đèn và bộ tản nhiệt

Bụi có thể ảnh hưởng tới ánh sáng và khả năng thoát nhiệt.

Cách vệ sinh phải phù hợp với IP và hướng dẫn của sản phẩm.

Kiểm tra driver và dây điện

Khi có hiện tượng đèn sáng bất thường, nên kiểm tra cả driver, đầu nối và nguồn cấp.

Không nên mặc định chip LED là nguyên nhân duy nhất.

Kiểm tra hệ thống treo

Móc, dây, xích và điểm cố định cần được kiểm tra định kỳ theo kế hoạch bảo trì của công trình.

Khi nào cần thay driver?

Chỉ nên thay bằng driver có thông số phù hợp với bộ LED và hệ thống điện.

Không dùng driver khác chỉ vì cùng kích thước hoặc cùng công suất ghi trên nhãn.

Khi nào cần thay cả bộ đèn?

Nếu nhiều bộ phận suy giảm, thân hoặc gioăng hư hỏng, hệ thống quang học xuống cấp hoặc linh kiện thay thế không còn phù hợp, việc thay cả bộ có thể cần được cân nhắc.

Quyết định nên dựa trên kiểm tra thực tế.

Báo giá đèn LED nhà xưởng

Giá đèn nhà xưởng không nên so sánh chỉ bằng Watt.

Hai sản phẩm cùng công suất có thể khác nhau đáng kể về lumen, driver, quang học, IP, khả năng điều khiển và cấu tạo.

Giá đèn nhà xưởng phụ thuộc những yếu tố nào?

Công suất

Công suất là một yếu tố ảnh hưởng tới cấu hình và giá, nhưng không phải yếu tố duy nhất.

Quang thông và hiệu suất lm/W

Các sản phẩm có hiệu suất và tổng lumen khác nhau có thể tạo phương án số lượng khác nhau.

Chip LED

Cần xem thông tin đúng model thay vì chỉ dựa vào tên thương hiệu chip.

Driver

Driver, khả năng dimming, chống xung và yêu cầu điện có thể làm cấu hình sản phẩm khác nhau.

IP/IK

Các yêu cầu bảo vệ môi trường hoặc va đập có thể ảnh hưởng thiết kế.

Chóa hoặc thấu kính

Phụ kiện quang học cần phù hợp với chiều cao và vùng chiếu.

Khả năng điều khiển

Nếu dự án yêu cầu cảm biến hoặc dimming, cần xác nhận sản phẩm và driver tương thích.

Thương hiệu và model

Mỗi model có cấu hình và chính sách khác nhau.

Số lượng đặt hàng

Báo giá dự án cần dựa trên số lượng thực tế tại thời điểm yêu cầu.

Báo giá theo dự án và số lượng

Để nhận báo giá sát nhu cầu hơn, anh/chị nên gửi đầy đủ thông tin thay vì chỉ hỏi “đèn Highbay 150W bao nhiêu tiền?”.

Ledhome có thể dựa vào dữ liệu công trình để lọc mẫu trước rồi mới báo giá.

Những thông tin nên gửi để được tư vấn

Anh/chị có thể gửi qua Zalo 0942.045.868:

• diện tích nhà xưởng;
• chiều dài × chiều rộng;
• chiều cao trần;
• chiều cao treo dự kiến;
• loại hình sản xuất;
• hình ảnh hoặc bản vẽ;
• vị trí máy móc/kệ hàng;
• yêu cầu lux nếu đã có;
• môi trường bụi, ẩm hoặc nhiệt;
• thời gian vận hành;
• ngân sách dự kiến.

Từ những thông tin này, việc chọn mẫu đèn và báo giá sẽ có căn cứ hơn.

Ledhome tư vấn đèn nhà xưởng theo nhu cầu thực tế

Ledhome định hướng lựa chọn đèn dựa trên nhu cầu chiếu sáng của công trình thay vì chỉ bán theo công suất Watt.

Đối với một dự án nhà xưởng, bước đầu nên xác định đúng loại không gian, cao độ, lux, môi trường và cách bố trí.

Sau đó mới so sánh Highbay UFO, Linear Highbay, Lowbay hoặc các dòng chuyên dụng.

Ngoài đèn nhà xưởng, hệ thống chiếu sáng công nghiệp có thể cần kết hợp các nhóm khác. Khu sân bãi có thể tham khảo đèn pha LED ngoài trời của Ledhome; khu đường nội bộ hoặc khuôn viên có thể xem thêm đèn đường LED.

Với những ứng dụng chuyên biệt khác, Ledhome cũng đang xây dựng nhóm đèn đánh cá trong hệ thống đèn công nghiệp.

Nếu chưa biết bắt đầu từ mẫu nào, anh/chị chỉ cần gửi ảnh xưởng + diện tích + chiều cao + loại hình sản xuất qua Zalo 0942.045.868 để được tư vấn theo điều kiện thực tế.

Kết luận

Đèn LED nhà xưởng không nên được chọn chỉ bằng công suất.

Một phương án tốt cần đồng thời xem lumen, lm/W, lux, góc chiếu, chiều cao treo, IP, môi trường, CRI nếu cần và bố cục thực tế của nhà xưởng.

Với dự án nhỏ, có thể tính sơ bộ để chọn nhóm sản phẩm.

Với nhà máy lớn, kho kệ cao, dây chuyền phức tạp hoặc công trình yêu cầu nghiệm thu, nên sử dụng dữ liệu IES của đúng model và mô phỏng trước khi thi công.

Anh/chị cần xem mẫu đèn nhà xưởng, tư vấn lựa chọn hoặc báo giá theo dự án có thể nhắn Zalo 0942.045.868 và gửi mặt bằng để Ledhome hỗ trợ nhanh hơn.